Strona główna  /  Miejsca  /  Ponikiew

Ponikiew

Ponikiew

 

Miejscowość Ponikiew jest to typowo podgórska wieś w dolinie Ponikiewki. Należy do gminy Wadowice położona jest na północno - wschodnim skraju Beskidu Małego grupy Łamanej Skały, w Dolinie Ponikiewki, na wysokości 330-885m n.p.m., między grzbietami Łysa Góra - Iłowiec a Skalnicą i grzbietem głównym Beskidu Małego - Leskowcem (922m n.p.m.), od Magurki Ponikiewskiej do Gronia Jana Pawła II.

 

Ponikiew jest połączona lokalną szosą (długości 5km) z szosą Wadowice - Sucha Beskidzka. Grzbiety otaczających Ponikiew gór tworzą granicę wsi. Znaczna różnica wysokości względnych na krótkich odległościach oraz obfite zalesienie, powoduje wrażenie, że wieś jest położona w wysokich górach, a górna jej część - w obszernej śródgórskiej kotlinie. Rzeka  Ponikiewka jest prawym dopływem rzeki Skawy. U wylotu doliny Ponikiewki znajduje się przysiółek - Chobot. Do końca XIX w. przysiółkami Ponikwi były także sąsiednie wsie Koziniec i Kaczyna. W Ponikwi żywe są tradycje drelicharstwa i płóciennictwa.

Historia

  • 1395 – pierwsza wzmianka o wsi należącej wówczas do księstwa oświęcimskiego, lenna Czech
  • 1445 – miejscowość wchodzi w skład księstwa zatorskiego
  • 1494 – ostatni książę zatorski Janusz V sprzedaje księstwo zatorskie razem z Ponikwią królowi polskiemu Janowi Olbrachtowi
  • 1564 – ostateczna inkorporacja księstwa zatorskiego do Polski (odtąd starostwa) oraz królewska lustracja Ponikwi, wykazująca istnienie we wsi dwóch młynów, tartaku i huty żelaza z rud darniowych. Z tego okresu datuje się również napływ nowych osadników osadzanych na prawie wołoskim w systemie zarębkowym
  • 1581 – druga lustracja królewska – Ponikiew należy do parafii w Barwałdzie Średnim
  • 1614 – nadanie na rzecz sołtysa ponikiewskiego Błażeja Byrskiego
  • 1633 – przywileje i nadania dokonane przez króla Władysława IV na rzecz sołtysa Adama Byrskiego z Ponikwi
  • 1744 – lustracja królewska potwierdzająca istnienie w Ponikwi hut żelaza
  • 1772 – po I rozbiorze Ponikiew wchodzi w skład Austrii (cyrkuł w Wieliczce, potem w Myślenicach)
  • 1778 – sprzedaż Ponikwi Fryderykowi Duninowi
  • 1784 – kasacja sołtystwa ponikiewskiego Byrskich, reaktywacja huty szkła
  • 1797 – sprzedaż Ponikwi rodzinie Poniatowskich
  • 1814 – budowa kaplicy
  • 1819 – zmiana siedziby cyrkułu z Myślenic na Wadowice
  • 1827 – powstanie szkoły parafialnej
  • 1830 – Ponikiew staje się własnością Potockich
  • 1844 – powstanie cmentarza
  • 1847 – wielka epidemia cholery
  • 1848 – uwłaszczenie chłopów ponikiewskich i uzyskanie przez nich prawa głosu w wyborach
  • 1855/56 – epidemia cholery, na którą umiera 130 mieszkańców
  • 1859 – poświęcenie nowowybudowanego kościoła
  • 1868 – miejscowość wchodzi w skład starostwa z siedzibą w Wadowicach
  • 1885 – wybudowanie drewnianej szkoły ludowej
  • 1894 – powstanie w Ponikwi Kółka Rolniczego
  • 1908 – sprzedaż większej części lasów Habsburgom z Żywca
  • 1911 – ukończenie budowy szkoły
  • 1922 – Józef Roman z Ponikwi zostaje wybrany posłem do sejmu II Rzeczypospolitej
  • 1933 – miejscowość wchodzi w skład zbiorczej gminy wiejskiej Wadowice
  • 1939 (06.09)- Ponkiew przechodzi pod okupację niemiecką i zostaje wcielona do III Rzeszy
  • 1945 (25.01) – wyzwolenie spod okupacji niemieckiej przez Armię Czerwoną
  • 1950 – w Ponikwi powstaje Ochotnicza Straż Pożarna
  • 1951 – następuje elektryfikacja wsi, powstaje Koszykarska Spółdzielnia Pracy
  • 1957 – ukończenie budowy Domu Ludowego
  • 1961 – otwarcie linii autobusowej Wadowice-Ponikiew
  • 1963 – założenie Koła Gospodyń Wiejskich
  • 1969 – rozpoczęcie regulacji potoku Ponikiewka
  • 1975 – miejscowość wchodzi w skład województwa bielskiego, otwarcie remizy i Domu Strażaka
  • 1990 – powstanie Towarzystwa Miłośników Ziemi Ponikiewskiej
  • 1995 – ukończenie gazyfikacji wsi
  • 1997 – rozbudowa szkoły
  • 21 lutego 2008 – Chobot, dotychczasowy przysiółek wsi Ponikiew, został uznany przez wojewodę małopolskiego Jerzego Millera „wsią z własnym sołectwem”. Powodem rozdziału były konflikty z sołectwem Ponikwi w sprawie lokalizacji inwestycji. Nowa wieś nazywa się Ponikiew-Chobot.

Zabytki i ciekawe miejsca

  • Niewielki kościół murowany pod wezwaniem św. Aleksego z 1853 r.
  • pomnik przyrody ożywionej – lipy drobnolistne o obwodzie pnia 364 cm
  • pomnik przyrody nieożywionej – skałka fliszowa na górze Żar

 

źródło:

Andrzej Matuszczyk - "Beskid Mały. Szlaki turystyczne województwa bielskiego " Wyd. PTTK "Kraj" Warszawa-Kraków, 1981

http://pl.wikipedia.org/wiki/Ponikiew_%28wojew%C3%B3dztwo_ma%C5%82opolskie%29



 Zaloguj lub zarejestruj się, aby dodać sugestię

Podziel się z przyjaciółmi:


Dodaj zdjęcie

 Zaloguj lub zarejestruj się, aby dodać zdjęcie

Pozostaw Komentarz

Twój adres mailowy nie zostanie opublikowany.





Podobne


andrychow

Andrychów

kocierz-1388652513

Kocierz

lysina

Łysina

bielsko-biala

Bielsko-Biała