Ochronę gatunkową ustala się na podstawie stopnia zagrożenia danego gatunku. Częściową ochronę gatunkową stosuje się wobec tych gatunków, które nie są jeszcze na dzień dzisiejszy całkowicie zagrożone wyginięciem, jednak aby nie dopuścić do pogorszenia się ich stanu liczebności, bądź wyniszczenia ich naturalnych stanowisk należy je na bieżąco kontrolować. Zezwala się więc okresowo na pozyskiwanie całych osobników (roślin, grzybów) lub ich części np. tak jak pisał Darek w celach leczniczych (zielarstwo, przyprawy). W przypadku zwierząt mogą obowiązywać okresy ochronne np. w porze godowej, wysiadywania jaj lub ochrona siedlisk, czy miejsc rozrodu. Chodzi tu również często o zwierzęta, które wyrządzają człowiekowi szkody w gospodarstwach np. bóbr europejski. Takiego zezwolenia udziela dyrektor ochrony środowiska (konserwator przyrody). Wszystko jest również regulowane odpowiednim rozporządzeniem ministra środowiska.
"Tak jak zawsze, kiedy zdarza mi się widzieć coś niebywałego, żałowałem, że nie ma ze mną miłych sercu ludzi, żeby mogli oni też swoje zatroskane oczy widokiem czystym uradować i przemyć, zasługują przecież na to nie mniej niż ja, albo bardziej" /E. Stachura/